25 Ağustos 2016

Cinsel saldırılarla ilgili haber yaparken...

Yapılması ve yapılmaması gerekenler

Cinsel Şiddet Alanında Hak Temelli Yayıncılık* metni yayımlandı.

Hedef kitle medya emekçileri...

Okunsun, bu dil kullanılsın, böylece dünya daha yaşanabilir bir yer olsun niyeti ile yazılmış ve yaygınlaştırılıyor.

İçinde neler var?

Mesela tecavüzün ‘seks’ olmadığı vurgulanıyor.

Cinsel saldırılarla ilgili haber yapmanın nasıl bir sorumluluk taşıdığına dikkat çekiliyor.

Yapılması ve yapılmaması gerekenler listelenmiş. Bazıları şöyle ki;

  • ‘Saldırgan’ ifadesi yerine ‘fail’ ifadesini kullanın.
     
  • ‘Sapık’, ‘canavar’, ‘pedofil’ gibi uç tanımları kullanmayın.
     
  • Görüşülen kişi özellikle tercih etmediyse ‘kurban’ ya da ‘mağdur’ ifadeleri kullanmayın.
     
  • Cinsel şiddetin yaratabileceği travmaları önemsizleştiren bir dil kullanmayın.

Örnek: "Hayatta kalan zarar görmedi."

  • Cinsel şiddeti haberleştirirken hayatta kalana aidiyet yükleyen bir dil kullanmayın.

Örnek: ‘Ev kadını/kadın doktor/vb.’

  • Cinsel saldırıyı aktarırken önemsizleştirici yumuşak dil ya da şiddetin pornografisini üreten, erotik hikâye dili kullanmayın.

Örnek: ‘Okşadı/kucakladı/özel bölgeleri/birleşme/seks skandalı/öyle bir şey yaptı ki/vb.’

  • Haberi, cinsel şiddetin ciddi bir suç olduğunu vurgulayan bağlamda oluşturun.
  • Hayatta kalanın ne giydiğine, mesleğine, hangi saatte nerede olduğuna, alışkanlıklarına, medeni haline, cinsiyet kimliği ve yönelimine, geçmiş ilişkilerine ya da seks sektörü ile olan ilişkisine odaklanmayın.
  • Bütün hayatta kalanların aynı olduğunu varsaymayın.
     
  • Fail için ‘Herkesin güvendiği bir kanaat önderi/nüfus sahibi/ödüllü/...dil bilen akademisyen/saygın iş adamı/örnek vatandaş/...çocuk babası/sevilen/öne çıkan gibi ifadeler kullanmayın.
     
  • Cinsel şiddete maruz bırakılmış kişileri iyi-kötü, namuslu-namussuz olarak kodlamayın.

* Toronto merkezli femifesto örgütünün elinden çıkan bu metni Cinsel Şiddetle Mücadele Derneği çevirmiş; ve Sivil Düşün AB Programı desteği ile basılmış. Tamamı şuradan okunabiliyor: 

 
 

Yazarın Diğer Yazıları

Piyanist, besteci, ses tasarımcısı Çiğdem Borucu: Her ses bir fikir doğuruyor

Solo piyano ve elektro-akustik kompozisyonlar dışında tiyatro, yerleştirme, film ve video yapımlarına müzik ve ses tasarımı uygulamaları yapan Çiğdem Borucu ile son albümünü konuştuk

Kara Köpek'in yazarı Fırat Uran: Kapalı kapılar ardında kalmış başka bir İstanbul’u anlattım

Fırat Uran, depresyonun insanı ileriye götüren, derinleştiren ve ters köşe eden bir yanı olduğunu düşünüyor

Feride Dorothy Yıldırım Güneri'nin ardından ağlarken...

Feride Hanım on binlerce kadının yaşamına dokundu ve onların dönüşmesine yardımcı oldu, onlara güç verdi. Pek çok insana iyi geldi. Onu çok özleyeceğimi biliyorum...