19 Haziran 2014

Tayyip Erdoğan, Ekmeleddin İhsanoğlu...

İhsanoğlu, 1. turda oyunu bozabilir mi? 2. tura çıkılırsa Kürtler ne yapar? Peki ya Erdoğan aday olmazsa?

Tayyip Erdoğan ne yapmak ister?
Ya da ne yapmak istiyor?
Onun için en iyi senaryo şöyle özetlenebilir:
1. Cumhurbaşkanlığı seçimini yüzde 50’nin üzerinde bir oy oranıyla ilk turda kazanmak.
2. Bunun hızıyla, gelecek yılki seçim kampanyasını tümüyle ‘başkanlık sistemi’ne oturtmak.
3. Ve seçmene şu çağrıyı yapmak:
- Madem beni yüzde 50’nin üzerinde bir tercihle, Türkiye Cumhuriyeti tarihinde bir ilke imza atarak, kendi oylarınızla Cumhurbaşkanı seçtiniz, şimdi bir adım daha ileri gidin ve AK Parti’ye tek başına Anayasa’yı değiştirecek çoğunluğunu verin ki size çok daha iyi hizmet edecek ‘başkanlık sistemi’ni kurayım.
Bu üç nokta, Erdoğan’ın gönlünde yatan en iyi senaryonun çerçevesini çiziyor olabilir.

 

Bir basit Köşk hesabı

2. turda Kürtler ne yapar, Erdoğan’ı mı yoksa İhsanoğlu’nu mu seçerler?

Tayyip Erdoğan bu iki aşamalı senaryoyu gerçekleştirebilir mi
CHP ve MHP, Ekmeleddin İhsanoğlu’yla hiç olmazsa birinci turda, Erdoğan’ın oyununu bozabilir mi?
Kimilerine göre, bu sorunun yanıtı, evet.
30 Mart yerel seçimlerindeki oy oranlarıyla basit bir hesap yapıyorlar:
AKP: Yüzde 43-44
CHP ile MHP: Yüzde 42-43
BDP: Yüzde 6,5-7
Diğerleri: Yüzde 5-6
30 Mart’ın bu oy oranlarını alt alta sıraladıktan sonra da ekliyorlar:
“Demek ki, BDP de kendi adayını göstereceğine göre, Tayyip Erdoğan için ilk turda seçim çantada keklik değil.”
Peki ya ikinci tur?..

 

Sandıktaki ikinci ihtimal ve Kürtler

İhsanoğlu hem Kürtleri memnun edecek, hem MHP’lileri kızdırmayacak sözler edebilecek mi?

 

İkinci tura geçmeden önce, yukarıda yer alan sadece oy oranlarına dayalı tahlilin yüzeyselliğine işaret edenler var.
Onlar da diyor ki:
“30 Mart’ın oy oranlarına değil, oy sayılarına bakmak daha doğru bir analizdir. 17 Aralık’tan dolayı Erdoğan’a kızıp MHP’ye giden 2 milyon emanet oy var. MHP oyları aslında yüzde 11-12 idi. Bu emanetlerle yüzde 14-15’e çıktı MHP... AKP’nin 30 Mart’taki yüzde 43 küsur oyunu tahlil ederken bu noktayı gözardı etmeyin. Bir de seçime katılma oranı önemli. Sandığa gidenlerin sayısındaki artış da Tayyip Erdoğan’a yarayacak...”
Böyle bir analizden şu sonuca varılıyor:
“Tayyip Erdoğan’ın, eğer aday olursa, ilk turda yüzde 50’yi geçerek Çankaya Köşkü’ne çıkması epeyce yakın ihtimaldir. Bunun için BDP’nin Kürt oylarına pek ihtiyacı olduğu söylenemez. Şimdi Erdoğan’ın esas derdi, 30 Mart’ta 17 Aralık’tan dolayı MHP’ye giden oylar! Dikkat ederseniz, son zamanlarda PKK’ya vuran aşırı milliyetçi, şoven konuşmalar yapmaya başladı bile... Bunun dozu gitgide artacak.”
Varsayalım ilk turda olmadı, yüzde 51’i geçemedi Erdoğan.
İkinci turda Kürtler ne yapar?
Tayyip Erdoğan mı?..
Ekmeleddin İhsanoğlu mu?..
İhsanoğlu hem Kürtleri memnun edecek, hem MHP’lileri kızdırmayacak sözler edebilecek mi?..
Böyle bir denge mümkün mü?..
Yukarıdaki analizlerin sahipleri, buna pek ihtimal vermediklerini söylerken şunu eklediler:
“CHP-MHP ortak adayının Kürtlerden oy alması uzak ihtimal...”

 

2011’de olmayan şimdi olur mu?

 

Bir soru daha:
Yukarıdaki tahlil, Tayyip Erdoğan açısından ‘en iyi senaryo’nun gerçekleşmesini mi öngörüyor?
Bir başka deyişle:
Erdoğan, Ağustos ayındaki Cumhurbaşkanlığı seçimiyle birlikte, Türkiye’de sistem değişikliğine -ya da ‘başkan babalık’a- götürecek yolu açabilir mi?
Yanıt şöyle özetlenebilir:
2011 genel seçimlerindeki yüzde 50 oy da Erdoğan’a yetmemişti. 327 milletvekilinde kalıp Anayasa’yı tek başına değiştirecek çoğunluğu elde edememişti. Bu ihtimal bu kez de var.”

 

Ya Erdoğan…

Erdoğan’a alternatif yoksa usul usul kendi partisi içinden mi çıkacak?

Tahlil ve senaryolar gün geçtikçe çoğalacak.
Bunlarla ilgili soru işaretlerine gelince...
Zihinlere çengelini asacak olanlar şöyle sıralanabilir:
Erdoğan aday olacak mı?..
Aday olduğunda, AKP’de başa kim geçecek?
Parti kime teslim edilecek?
Bir başka deyişle:
Erdoğan Çankaya’da otururken, AKP kimin genel başkanlığında 2015 milletvekili seçimlerine gidecek?
Yine liderlik koltuğunda Erdoğan varmışçasına, oy oranlarını koruyabilecek mi AKP?..
Erdoğan sonrası AKP yoluna hiçbir şey olmamışçasına devam edebilir mi?
Parti içinde şimdiden su üstüne vurmaya başlayan çırpıntılar, büyük dalgalar haline gelebilir mi?..
Ya Abdullah Gül?..
Erdoğan’a alternatif yoksa çaktırmadan, usul usul kendi partisi içinden mi çıkacak?
Epeyce soru işareti var.
Ama bugün için öncelik şunda:
Erdoğan aday olmayabilir mi?..

Yazarın Diğer Yazıları

Muhalefetin, CHP ile HDP'nin halleri umut vermiyor

Seçim öncesi karamsar bir yazı...

Ya Başkan Trump ciddiyse?..

Yakın tehlikenin farkında mısınız?

Türkiye'nin oyun planı savaş değil, barış olmalı!

Seçimlerle birlikte savaş da yaklaşıyor!