Ekonomi

Mey İçki Burgaz Rakı'da ısrarlı

Mey İçki, Rekabet Kurulu onaylarsa alkollü içki satış ve dağıtım belgesini iptal edilen Burgaz Rakı'yı satın alacak

13 Kasım 2009 02:00

TAPDK geçen ay Burgaz Rakı'nın alkollü içki satış ve dağıtım belgesini iptal etti. Rekabet Kurulu onay verirse Mey İçki lisansız da olsa şirketi alacak. Rakiplerinin gönlü 'normalleşme' adına onaydan yana.
 
Alkollü içecekler sektöründe Rekabet Kurulu'nun Burgaz Rakı ile ilgili kararı beklenirken, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu (TAPDK), geçen ay ilginç bir karara imza atarak Burgaz'ın alkollü içki satış ve dağıtım belgesini iptal etti.

Ağustos 2009'da yapılan ihalede Mey İçki, Burgaz Rakı için 62.5 milyon TL teklif vermişti. Sektörde pazar payı bakımından lider olan Mey'in Burgaz'ı alıp alamayacağı Rekabet Kurulu sonrasında netleşecek. Rekabet Kurulu'nun yılbaşına kadar kararını açıklaması bekleniyor. Rekabet Kurulu'nun kararı beklenirken, TAPDK internet sitesinde yayınlanan bilgilere göre Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu'nun 02.10.2009 tarihli Kurul kararı ile "Lüleburgaz'da bulunan Burgaz Alkollü İçkiler Sanayi ve Ticaret AŞ, Burgaz Pazarlama ve Ticaret Limited Şirketi ve Lüleburgaz ve Edirne de bulunan Trakya Pazarlama ve Dağıtım Limited Şirketlerinin "alkollü içki satış ve dağıtım belgesi" iptal edildi. Kurul kararının Burgaz AŞ ve Trakya AŞ'ye yaklaşık 20 gün önce gönderildiği öğrenildi.
 
Mey geri adım atmayı düşünmüyor

Böylece Burgaz Rakı'nın lisansı Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) kontrolünde ve satış sürecindeyken iptal edilmiş oldu. Bilindiği gibi TMSF, Burgaz Rakı ihalesini 5 Ağustos 2009 tarihinde yaptı. Mey İçki'nin Burgaz için verdiği teklif 62.5 milyon TL. Ancak bu hesabın içinde Burgaz Rakı'nın lisansız bir şirket olma ihtimali yoktu. TAPDK'nın geçen ay aldığı iptal kararı ortaya ilginç bir tablo çıkardı. Mey İçki şu anda TMSF'den lisansız bir şirketi almak için teklif vermiş oldu.

Lisansının iptal edilmesine rağmen Mey'in Burgaz'ı almaktan vazgeçmesi beklenmiyor. Daha önceki açıklamalarda Mey'in Burgaz'a teklif vermesinin en büyük nedeni "haksız rekabetin ortadan kaldırılması" olarak açıklanmıştı. Bu nedenle Mey'in sektörün büyüğü olarak Burgaz'ı alma ve sektörün disipline etme misyonundan vazgeçmesi beklenmiyor.
Burgaz Alkollü İçkiler Sanayi ve Ticaret AŞ ve Trakya Pazarlama ve Dağıtım Ltd. şirketleri adına yetki belgesi Şirketlerin Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı ve Genel Müdürü olan Hüseyin Gerçek adına alınmıştı. Burgaz Pazarlama ve Dağıtım Limited Şirketi'nin ise alkollü içki dağıtım yetki belgesi şirket Genel Müdürü ve Burgaz Yönetim Kurulu Başkanı Sinan Katnaş adına kayıtlıydı. Geçen aylarda Edirne, Lüleburgaz, İstanbul ve Manisa'da bulunan Burgaz ve Trakya AŞ'ye ait çeşitli depolarda yapılan baskınlar sonucu 1 milyondan fazla şişe 70 cl. Burgaz rakı, Burgaz Yaş üzüm ve 100 cl İstanblue votka markalı ürünlere 20 cl. bandrol yapıştırıldığı ve bu şekilde piyasaya sürülmek üzere olduğu tespit edilmişti. Şirket yöneticileri aleyhine de ceza davaları açılmıştı.
Burgaz AŞ ve Trakya Pazarlama AŞ Yönetim Kurulu üyeleri olan Sinan Katnaş ve Hüseyin Gerçek hakkında halen Lüleburgaz 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 2009/356 Esas, Kadıköy Asliye Ceza Mahkemesinin 2009/823 Esas ve Eyüp Asliye Ceza Mahkemesinin 2009/1065 ve Kocaeli 6. Asliye Ceza Mahkemesinin 2009/542 Esas sayılı dosyalarından açılan ceza davaları devam etmekte olup, Sanıklar hakkında 4733 Sayılı yasa ve bandrol tebliğlerine aykırılık nedeniyle 3 yıla kadar hapis cezası talep ediliyor

Rakiplerin gönlü satıştan yana

Rekabet Kurulu'nun kararı merakla beklenirken sektörün hemen hemen tüm oyuncularının Burgaz Rakı'nın Mey'e satışına sıcak baktığı öğrenildi. Sektörün en büyük oyuncusu olan Mey'in pazar payını daha da artırması ihtimaline karşın rakiplerinin bu görüşte olmasının en büyük sebebi ise "normalleşme." Burgaz'ın baskın ve mahkeme kararları ile de ispat edilen bazı usulsüzlüklerle sektörde haksız rekabet yaptığını öne süren rakipleri, "Şu anda ortada olan tek talip Mey. Eğer satış olmaz da Burgaz ortada kalırsa sektördeki sıkıntılar devam edecek. Burgaz'ın şartlı ya da şartsız satışına onay verilirse bu durumda usulsüzlükler ortadan kalkar. Biz de eşit şartlarda rekabet edebiliriz. Eğer rekabet eşit koşullarda yaşanırsa zaten Burgaz'ın bu pazar payını koruması mümkün değil" diye konuşuyor.

Lisans iptalleri bizi zor duruma sokar

TMSF Başkanı Ahmet Ertürk, dün gerçekleştirilen finans zirvesinde lisans iptali ile ilgili Referans gazetesine şu açıklamayı yaptı: "Evet böyle bir şey söz konusu. Henüz bize tebliğ edilmedi ama bunun duyumunu aldık. TAPDK'nın böyle bir kararı çıkmış. Bizde şu anda kamuya 'Bizim 80-90 milyon dolarlık bir varlığımızı tehlikeye atmayın' diyoruz. Görüşmelerimizi sürdürüyoruz. Eğer lisansı iptal edilirse biz de oldukça güç durumda kalırız tabii ki. Sonuçta biz üretimi devam ettiriyoruz, kârlı bir şekilde sürdürüyoruz şirketi."

Radikal fiyat hamlesinin ardından bandrolde usulsüzlük çıktı

Batık Sümerbank'ın sahibi Hayyam Garipoğlu'na ait Burgaz Alkollü İçkiler Sanayi ve Ticaret AŞ; 2004 yılında Kırklareli'nin Lüleburgaz ilçesinde 40 milyon dolarlık yatırımla kuruldu. Burgaz, Tekel'in alkollü içkiler bölümünün özelleştirilmesinden sonra yeni oyuncuların girdiği ve 25'e yakın rakı ve 5'in üzerinde votka çeşidinin bulunduğu pazarda, üzerlerindeki ağır vergi yüküyle 22.5 TL'den başlayan 70cl'lik ürün fiyatlarını 19.90 TL'ye çekerek pazarını büyüttü.

Burgaz Rakı'nın bu "radikal" fiyat hamlesi, rakipleri tarafından şüpheyle karşılandı. Bu fiyat politikasıyla satışlarını artıran Burgaz'ın pazardaki büyümesi, bandrol uygulamasının yürürlüğe girdiği 2007 yılından itibaren ivme kazandı.

Sektörün diğer oyuncuları, 70 cl'lik ürünlerin 19.90 TL'ye satılmasının mümkün olmadığını öne sürdüler ve defalarca durumun incelenmesi için TAPDK ve Maliye Bakanlığı'na başvurdu.

Burgaz'ın ülke çapında çeşitli depolarında yapılan incelemelerde, çok sayıda 70 cl'lik şişenin bandrolünün 20 cl'lik ürün gibi aktive edildiği ortaya çıktı. Bu olayların ardından Kırklareli, Manisa, Muğla, Kocaeli ve Nevşehir illerinde Cumhuriyet Savcıları, Burgaz AŞ aleyhine kamu davası açtı.

TAPDK da 4733 sayılı kuruluş yasasının 8/8. maddesinin uygulanması, dolayısıyla Burgaz AŞ'nin ürünleri için gerçek kişiler adına alınan üretim, satış, dağıtım veya uygunluk belgelerini iptal etti. TAPDK'nın web sitesinde 27 Ekim 2009 tarihinden itibaren, Burgaz Rakı Yönetim Kurulu Başkanı Sinan Katnaş ile Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı ve Trakya Pazarlama ve Dağıtım Ltd. Şti. Müdürü Hüseyin Gerçek adına düzenlenen belgelerinin kurul kararıyla iptal edildiği bilgisi yer aldı.


Garipoğlu sahte belgeyle ihalenin iptalini istedi

Önceki gün Milliyet gazetesinden yer alan bir habere göre son günlerin önemli konuları arasında olan "ıslak imzalı belge" tartışmasının bir benzeri de Sümerbank'ın eski sahibi Hayyam Garipoğlu ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) arasında yaşanıyor. Haberde Garipoğlu'nun, Burgaz Rakı'nın ihalesinin iptal edildiğine dair Fon Kurulu kararı bulunmasına rağmen, TMSF'nin ihaleyi iptal etmediğini iddia ederek İdare Mahkemesi'ne başvurduğuna dikkat çekildi.

İhalenin iptalini isteyen Garipoğlu'nun iddiası hakkında müfettiş incelemesi yaptıran TMSF ise belgenin sahte olduğunu belirledi. TMSF, Garipoğlu hakkında "resmi evrakta sahtecilik" iddiasıyla suç duyurusunda bulundu.

Garipoğlu'nun resmi evrakta sahtecilik iddiasıyla hâkim karşısına çıkmasına yol açan gelişmeler, 5 Ağustos 2009 günü gerçekleşen Burgaz Rakı'nın satış ihalesiyle başladı. İhaleyi 62.5 milyon dolara Mey İçki kazandı. Satışın onaylanması için TMSF Fon Kurulu 13 Ağustos'ta toplandı. Ancak Fon Kurulu'nda iptal ve onay yönünde 3'e 3 oy çıktı ve karar alınamadı. Fon Kurulu 20 Ağustos 2009 günü bir kez daha toplandı. TMSF Fon Kurulu 29 Ağustos 2009 günü Burgaz Rakı'nın Mey İçki'ye satışının onaylandığını açıkladı. Garipoğlu ise Fon Kurulu'nun karar almadığı iddia edilen 13 Ağustos 2009 tarihli toplantıda ihalenin iptali yönünde karar çıktığını öne sürerek ihalenin iptalini talep etti. İddiasına dayanak olarak da TMSF İkinci Başkanı Şakir Ercan Gül imzasını taşıyan bir belge gösterdi. Müfettişler belgenin sahte olduğunu belirledi

  • Türkiye'de yılda 45 milyon litre rakı üretiliyor.
  • Pazarın büyüklüğü yaklaşık 1,6 milyar TL civarında.
  • Krizin rakı pazarını 2009'da yüzde 4 daraltması bekleniyor.
  • 278 bin kişi doğrudan, 1.3 milyon kişi geçimini dolaylı olarak rakıdan kazanıyor.
  • Alkollü içkilerin yüzde 75'i Ankara'nın batısında tüketiliyor.
  • Kişi başı alkol tüketiminin en yüksek olduğu şehir İzmir.
  • Toplam nüfusun yüzde 46'sı alkol kullanıyor.
  • Pazarda dört oyuncu var. Mey, Burgaz, Efe ve Antalya Girişim Grubu.
 
PAZAR PAYLARI
(%)
Mey
63.7
Burgaz
25
Efe
5.1
Diğer
6,2